ProMedico PS Pismo Śląskiej Izby Lekarskiej w Katowicach kwiecień 2020 nr 268

Pro Medico • kwiecień 2020 24 Zajrzyjmy do Dziennika Urzędowego Izb Lekarskich wydawanego przez Naczelną Izbę Lekarskąw1938 r., nr 2. Izba Lekarska Śląska Na mocy uchwały Zarządu Śl. Okr. Izby Lekar- skiej z dnia 7 stycznia 1938 r. wzywa się Człon- ków Izbydowpłacenia I raty składki członkow- skiej na rok 1938 wwysokości 15,00 zł wyłącz- nie na konto Śl. Okr. Izby Lekarskiej w P.K.O. nr 310-622 do dnia 20 lutego 1938 r. W razie nieuiszczenia raty w oznaczonym terminie nastąpi bezzwłoczne ściągnięcie tejże w dro- dze zaliczeniowej wzgl. egzekucji administra- cyjnejpomyśliart.7ustawyoizbachlekarskich z dnia 15.III.1934 r.) ... Decyzją Zarządu Śląskiej Izby Lekarskiej od 1 stycznia 1938 r. obowiązywała składka roczna w wysokości 40 zł. Składka była płat- na w dwóch ratach, tj. 15 zł i 25 zł. Do składki podstawowej dochodziły jesz- cze inne obowiązkowe opłaty np.: – wpisowe – 5 zł – składka na fundusz zapomogowy – 5 zł – składka na zapomogę pogrzebo- wą (opłata traktowana jako należność publiczno-prawna) – wysokość składki „na każdy wypadek śmierci” była uzależ- niona od wieku i wynosiła: do ukończonego 35. roku życia – 4,00 zł; do 40. roku życia – 5,50 zł; do 45 – 7,00 zł; do 50. – 8,50 zł; do 55 – 10,00; do 60 – 15,00; do 65. – 20,00; do 70 – 25,00 zł; do 75 – 30,00; do 80. – 35,00 zł, natomiast 85-latek musiał opłacić składkę wwysokości 40,00 zł. – składka na „Samolot Lekarski” – 10 zł (uchwała Walnego Zebrania Naczelnej Izby Lekarskiej z dn. 20 czerwca 1936 r. w sprawie opodatkowania lekarzy na kupno „Samolo- tu Lekarskiego”). CO JESZCZE W 1938 ROKU OPŁACAŁ LEKARZ? Podczas Walnego Zebrania Naczelnej Izby Lekarskiej w dniu 19 czerwca 1938 r. posta- nowiono wezwać Izby Okręgowe do zwró- cenia się z apelem do lekarzy wolnoprak- tykujących do „dobrowolnego opodatko- wania się na Fundusz Obrony Narodowej” w ciągu 6 miesięcy od przeciętnego obro- tu miesięcznego. Decyzją Naczelnej Izby Lekarskiej (V kadencji 1935-1939) lekarze opłacali także składki na Pomoc Zimową Bezro- botnym, ustalone przez Ogólnopolski Zbiory Ośrodka Dokumentacji Historycznej ŚIL Ile lekarz zarabiał przed wojną i jakie płacił składki Komitet Pomocy Bezrobotnym (Dz.U.I.L Nr 1, 1.01.1938 r.). Lekarze, pozostający w stosunku służbo- wym opłacali składki od miesięcznego dochodu netto: Do 160 zł – 200 zł; od 161 zł do 300 zł – ¼%; od 301 zł do 600 zł – ½%; od 601 zł do 800 zł – 1%. Od 801 zł do 1200 zł – 1,5%; od 1201 zł do 2500 zł – 2%; od 2501 zł – 4%. Natomiast lekarze wykonujący wolną praktykę od dochodu netto płacili składkę wwysokości: Od 160 zł do 300 zł –½%; od 301 zł do 400 zł – ¾%; od 401 do 600 – 1%; od 601 do 1000 – 2%; od 1001 do 2000 – 2,5%; od 2001 do 3000 – 4%; 3001 do 5000 – 5%, od 5001 – 6%. Świadczenie mogło być opłacone jednora- zowo lubw ciągu 5miesięcy. ILE ZARABIAŁ LEKARZW1938 R.? Różnice pomiędzy dochodami między różnymi branżami, a nawet wewnątrz jed- nej grupy zawodowej były olbrzymie. Dla porównania: niewykwalifikowany robotnik zarabiałponiżej100zł,starszyposterunkowy 160 zł, a inspektor wpolicji 700 zł. Nauczyciel zarabiał skromnie – 300 zł, ale pensja wykła- dowcy akademickiego wynosiła powyżej 1000 zł. Urzędnik państwowy mógł liczyć na uposażenie rzędu 500 zł, poseł – 1500 zł, senator 1800 zł. Najwyższy dochód był zare- zerwowany dla Prezydenta – 5000 zł. Pensja lekarki, która była zatrudniona w kasie chorychmieściła się w kwotach 100- 200 zł, natomiast mężczyzna zatrudniony tamże mógł liczyć na dwa razy większy zarobek. Z informacji znalezionych w Dzienniku Urzędowym Izb Lekarskich nr 6, Warszawa 1938 r. wynika, że lekarz asystent zatrudnio- ny w Śląskich Zakładach Psychiatrycznych w Lublińcu i Rybniku mógł liczyć na pensję w wysokości 480 zł wraz z 20% dodatkiem śląskim i 30% dodatkiem służbowym. Nato- miast lekarz Spółdzielni Zdrowia w Diat- kiewiczach pow. Równe, zarabiał 300 zł, dostawał gabinet lekarski oraz „50% opłat za porady od nie członków Spółdzielni”. W trochę lepszej sytuacji finansowej byli lekarze prowadzący własne praktyki lekar- skie. Ich obowiązywał oficjalny cennik opłat za czynności lekarskie, który wydawały poszczególne władze administracyjne dla poszczególnych województw. I tak np. wg Zarządzenia Komisarza Rządu na m. st. War- szawę z dn. 15 grudnia 1934 r. za poradę wgabinecie lekarza trzeba było zapłacić 6 zł, a za wizytę domową – 10 zł. Opieka przy porodzie normalnym bez dyżuru wynosiła 40 zł, ale „operacja wyrostka robaczkowego bez powikłań” to był wydatek rzędu 100 zł. Za usunięcie nowotworu pacjent musiał Fot. Chroma Stock Lekarz zatrudniony w Lublińcu i Rybniku mógł liczyć na pensję w wysokości 480 zł wraz z 20% dodatkiem śląskim i 30% dodatkiem służbowym.