ProMedico Pismo Śląskiej Izby Lekarskiej w Katowicach listopad 2022 nr 294

13 Pro Medico • listopad 2022 Renta rodzinna Był sobie mężczyzna posiadający prawo do renty socjalnej, czyli uznany za całkowicie niezdolnego do pracy z powodu choroby, która powstała do ukończenia przez niego 18. roku życia lub do zakoń- czenia nauki w szkole – i istnieje nadal. W związku jednak ze zgonem ojca, wystąpił także o prawo do renty rodzinnej – a owa renta może być wypłacana łącznie z rentą socjalną – oczywiście pod pewnymi warunkami, wynikającymi z ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Z PAMIĘTNIKA BIEGŁEGO SĄDOWEGO Dr n. med. Ryszard Szozda biegłysądowy,sędzia NaczelnegoSąduLekarskiego Jedno z pytań sądu brzmiało: czy wniosko- dawca może zostać uznany za całkowicie niezdolnego do pracy, bowiem utracił zdol- ność do wykonywania jakiejkolwiek pracy i czy owa niezdolność powstała doukończe- nia przez wnioskodawcę 16 lat lub do ukoń- czenia nauki w szkole oraz, czy jest tak w świetle dokumentacji posiadanej w dniu badania przez lekarza orzecznika i komisję lekarską. Mężczyzna urodził się w roku 1984, w roku 2002 ukończył 18 lat, a w roku 2004 gim- nazjum specjalne. Rozpoznawano u niego dziecięce porażenie mózgowe, którego efektem była padaczka oraz upośledzenie umysłowe, a także wada wzroku korygowa- na szkłami z praktyczną jednoocznością. Jak wynikało z ujawnionego materiału, napady padaczkowe ustąpiły prawie cał- kowicie przed ukończeniem szkoły podsta- wowej, badanie EEG było prawidłowe (TK głowy także) i odstawiono leki przeciwpa- daczkowe. W dzieciństwie rozpoznawano umiarkowane upośledzenie umysłowe – a następnie wykonywane badania potwier- dzały jednak stan na pograniczu lekkiego upośledzenia i normy. Wada wzroku była stacjonarna – przez cały czas taka sama. Zaczął zgłaszać się do psychiatry. Rozpozna- wano zaburzenia adaptacyjne i przepisy- wano ciągle jeden lek. Nagle – bez jakiego- kolwiek dowodu – zmieniono rozpoznanie na umiarkowane upośledzenie umysłowe – przy czym opisy wizyt były takie same (stan psychiczne stabilny – kontakt nawią- zuje łatwo, nastrój obojętny, dolegliwości somatycznych nie zgłasza, przytomny, zorientowany), a lek nadal ten sam. Uczęsz- czał najpierw do zakładu aktywności zawo- dowej, potem uczestniczył w warsztatach terapii zajęciowej, przy czymtoniewynikało z jakiejkolwiek dokumentacji, ale z wywiadu odmatki wnioskodawcy. Lekarz POZ wydał druk OL-9m, wpisując w rozpoznaniu umiarkowane upośledzenie umysłowe i pisząc, że jest pod stałą opieką psychiatry, ale leków nie stosuje. Jak wyni- ka z materiału – w zasadzie nie korzystał z usług POZ. Psycholog ZUS wskazał na pogranicze upo- śledzenia umysłowego lekkiego i normy. Konsultant psychiatra praktycznie stwierdził to samo i obaj wskazali na brak podstaw do orzekania o całkowitej niezdolności do pracy. Na tej podstawie lekarz orzecz- nik i następnie komisja uznali brak całko- witej niezdolności do pracy. ZUS wydał odmowną decyzję w sprawie prawa do renty rodzinnej. Od decyzji tej odwołał się wnioskodawca. W sprawie opiniowali biegli psycholog i neurolog – opiniując tak, jak lekarze ZUS. Moją opinię wydałem na podstawie akt (bowiem badanie fizykalne w świetle pyta- nia sąduniewniosłoby niczegodo sprawy). Wskazałem, że brak jest dowodu na stwier- dzenie, aby był do dnia ukończenia nauki w szkole niezdolny do wykonywania prac prostych, lekkich i części średnio – cięż- kich nieskomplikowanych prac fizycznych bez nadzoru – także na ogólnym rynku pracy – aczkolwiek bez pracy na wysoko- ści. Natomiast w dniu orzekania lekarza orzecznika, a następnie komisji lekarskiej (na podstawie konsultacji psychologa i psychiatry), także nie był całkowicie nie- zdolny do pracy – stąd decyzja organu, od której się odwołał do sądu. Natomiast opisana kartoteka psychiatry nie przeczyła w jakikolwiek sposób tym stwierdzeniom. Moim zdaniem, wnioskodawca nie wyma- gał zaopiniowania przez jakiegokolwiek biegłego innej specjalności. Fot. Chroma Stock