ProMedico Pismo Śląskiej Izby Lekarskiej w Katowicach marzec 2021 nr 277

Pro Medico • marzec 2021 28 WSPOMNIENIA, NEKROLOGI Wniedzielę, 24 stycznia 2021 roku zmarł Pro- fesor dr hab. n. med. dr h. c. multi Franciszek Kokot. Miał 92 lata. Dla tysięcy polskich lekarzy, szczególnie dla członków Śląskiej Izby Lekarskiej, spo- śród których wielu znało Go osobiście, ten lakoniczny komunikat zawiera niezwykły ładunek emocjonalny. Odszedł Lekarz, Uczo- ny, Nauczyciel, który z małego miasteczka na Opolszczyźnie wspiął się na szczyty pol- skiej i światowej medycyny. Człowiek, które- go wpływ na naukę i praktykę lekarską jest nie do przecenienia. Życie zmarłego zasługu- je na solidną biografię, a zawodowe dokona- niana rzetelneopracowaniehistorykamedy- cyny.Wystarczyłyby bowiemna wypełnienie niejednego pracowitego życia, zarówno dzięki nieprzeciętnemu talentowi, jak i nie- zwykłej pracowitości, która stała się nie tylko legendarna, ale nawet przysłowiowa. Był internistą, nefrologiem, endokrynolo- giem, farmakologiem, patofizjologiem, bio- chemikiem. Autorem i współautoremponad tysiąca publikacji, w tymkilkudziesięciu pod- ręczników o zasięgu ogólnopolskim i mię- dzynarodowym. Członkiem rzeczywistym Polskiej Akademii Nauk (od1994 r.), czynnym członkiem Polskiej Akademii Umiejętności (od 1991 r.), a także członkiem Rycerskiego Zakonu Świętego Papieża Sylwestra (1990), laureatem nagrody Lux ex Silesia (2001) oraz Diamentowego Lauru Umiejętności i Kom- petencji (2020). Został odznaczony między innymi Orderem Orła Białego (pośmiertnie), Krzyżem Wielkim Orderu Odrodzenia Polski (1998), Nagrodą PAN im. Jędrzeja Śniadec- kiego, MedalemLudwika Pasteura, Medalem 900-lecia Uniwersytetu w Bolonii, Medalem Jana Ewangelisty Purkyniego. Dziesięć wyż- szych uczelni, w tym Uniwersytet Jagielloń- ski, wyróżniło Go tytułem doktora honoris causa, awmacierzystej uczelni – ŚląskimUni- wersytecie Medycznym pełnił m.in. funkcję rektora (1982-1984). Przez 27 lat był człon- kiem, w tym 20 lat przewodniczącym, Sek- cji Medycznej Centralnej Komisji ds. Stopni i Tytułu Naukowego. Był członkiem honoro- wym kilku polskich i 14 zagranicznych towa- rzystw naukowych, w tym Europejskiego Towarzystwa Nefrologicznego. W 2011 roku został uhonorowany Wawrzynem Lekarskim – najwyższym wyróżnieniem Śląskiej Izby Lekarskiej. Wypromował 77 doktorów medycyny i był opiekunem28 habilitacji (w tym6 zagranicz- nych). Dwudziestu Jego habilitantów otrzy- mało tytuł profesora. Odszedł Profesor Franciszek Kokot Stał się niekwestionowanym, międzynaro- dowym autorytetem naukowym i zawo- dowym, szczególnie w zakresie badań nad czynnością układu wewnątrzwydzielnicze- go u chorych na ostrą i przewlekłą niewy- dolność nerek oraz po transplantacji nerki, u chorych na nadciśnienie tętnicze, kamicę nerkową, a także w zakresie enzymologii klinicznej oraz gospodarki wodno-elektroli- towej i kwasowo-zasadowej. Trudno się doli- czyć, ile razy był zapraszany do wygłoszenia referatów programowych i przewodniczenia sesjom na międzynarodowych konferen- cjach naukowych. Sam Profesor do swoich największych osią- gnięć zaliczał organizację Kliniki Nefrologii wKatowicachwraz z jej słynną na całą Polskę i Europę Pracownią Izotopową, która stała się podstawą Jego osiągnięć naukowych i zawodowych. Metody przeprowadzanych w niej oznaczeń opracowywał i nadzorował osobiście. Jak samobliczył, w swojej praktyce lekarskiej zetknął się twarzą w twarz z ponad 70.000 pacjentów. Był mistrzem diagnostyki przy łóżku chorego, opartej na głębokiej wie- dzy i rzetelnym rozumowaniu patofizjolo- gicznym. Przez całe życie uczył i zachęcał do takiej właśnie analizy i rozwiązywania konkretnych problemów, przeciwstawiając się sprowadzaniumedycyny do książkowych schematówinumerówstatystycznych.Chciał i potrafił przekazywać swoją wiedzę, chociaż jej ogromny zakres nierzadko onieśmielał Jego najbliższych współpracowników. Naj- wyższy zaś podziw budziła niezwykła zdol- ność przenoszenia najnowszych osiągnięć naukowych do praktycznego postępowania przy łóżku chorego, przy zachowaniu otwar- tej, a zarazemkrytycznej postawy. Niezwykła była Jego zdolność syntetycznego ujmowa- nia złożonych kwestii naukowych i klinicz- nych, a także oceny ważności problemów stojących przedwspółczesnąmedycyną. Jego autorytet nie wynikał z jakiegokolwiek nadanego Mu tytułu, ani funkcji, jaką kie- dykolwiek sprawował, ale z powszechnego uznania Jego metody używania rozumu i głębszego wglądu w sprawy, którym poświęcił życie. A poświęcił go poszukiwa- niu i obronie prawdy wbrew skłonnościom i pozamerytorycznym interesom, kuszącym nas wszystkich, by uznać za prawdziwe to, co nam odpowiada. Temu przesłaniu Pro- fesor Kokot pozostał wierny w każdych, nawet najbardziej niesprzyjających oko- licznościach. Takiej wytrwałości i wierności samemu sobie uczył osobistymprzykładem. Pożegnaliśmy go 30 stycznia 2021 roku w katowickiej archikatedrze i odprowadzili- śmy na cmentarzwZabrzu-Rokitnicy, mieście, w którymmieszkał przez większość życia. Panie Profesorze, dziękujemy za wszystko. Trudno opisać ból i żal, jaki odczuwamy po Twoim odejściu. To nieprawda, że nie ma ludzi niezastąpionych. JanDuława