ProMedico Pismo Śląskiej Izby Lekarskiej w Katowicach marzec 2025 nr 317

Pro Medico marzec 2025 25 Cum eximia laude POTYCZKI Z HISTORIĄ Katarzyna B. Fulbiszewska koordynatorOśrodka DokumentacjiHistorycznejŚIL Prof. Mieczysław Jan Michałowicz (1876-1965) zapisał piękną kartę w historii jako ostatni przedwojenny prezes NIL, której przewodził w bardzo trudnych czasach, a mimo to potrafił odnieść wiele znaczących sukcesów dla całego samorządu lekarskiego. Konflikt z kasami chorych nie był jedynym problemem. Było jeszcze podzielone środowisko lekar - skie, sprawy zdrowia rozproszone w sied - miu różnych ministerstwach (Minister - stwo Zdrowia Publicznego zlikwidowano w 1924 r.), nierozstrzygnięta sprawa mini - sterialnego zamachu na niezależność izb lekarskich, kontrowersyjna decyzja rządu o wprowadzeniu instytucji lekarza domo - wego, sprawa opodatkowania lekarzy i fatalna sytuacja na rynku pracy związana z kryzysem gospodarczym. A dodatkowo nad Europą ciążyło widmo wojny. Kim był człowiek, który uparcie walczył o godność zawodu lekarskiego? Mieczysław Michałowicz dzieciństwo i młodość spędził w Petersburgu. W 1901 r. w Cesarskiej Akademii Wojskowo-Medycz - nej odebrał dyplom lekarski z wyróżnie - niem„cum eximia laude” i po dwóch latach praktyki został ordynatorem oddziału wewnętrznego w petersburskim szpita - lu. Tam też ogłosił swoje pierwsze prace badawcze dotyczące gruźlicy u dzieci. Do polityki ciągnęło go od zawsze. Mając 22 lata wszedł do zarządu Polskiej Partii Socjalistycznej, wydawał literaturę socjali - styczną, organizował punkty przerzutowe przez Finlandię nielegalnych druków i bro - ni na tereny byłego Królestwa Polskiego. W 1905 r. został aresztowany w Częstocho - wie i skazany na pięć lat zesłania do zachod - niej Syberii. W wyniku działań jego ojca – sekretarza urzędu gubernialnego, wyrok zmieniono na przymusową banicję z granic Cesarstwa Rosyjskiego. Doskonale wyko - rzystał pobyt za granicą – kontynuował studia pediatryczne w Wiedniu, Berlinie i Strasburgu. W 1912 r. osiedlił się we Lwo - wie. Przyjmując obywatelstwo austriackie, nostryfikował dyplom i ukończył przewód doktorski. Znalazł zatrudnienie w Gimna - zjum Żeńskim im. Narcyzy Żmichowskiej oraz jako wolontariusz w Klinice Pedia - Foto po lewej: zbiory NAC: Posiedzenie prezydium NIL w 1937 r.; zbiory MHMiF ŚIL: „Album podo - bizn i karykatur P.P. Profesorów i Asystentów Wydziału Lekarskiego Uniwersytetu Warszawskiego”, Warszawa 1927 r. trycznej Uniwersytetu Lwowskiego. Wraz z wybuchem I wojny został zmobilizowany do austriackiej służby sanitarnej. OFICER I DŻENTELMEN W momencie odzyskiwania przez Polskę niepodległości wstąpił do Wojska Polskie - go. Jako kapitan był ordynatorem Szpitala Ujazdowskiego, brał także udział w wojnie polsko-bolszewickiej. Dopiero po zakoń - czeniu działań zbrojnych wrócił do rezerwy stając się „żołnierzem” na cywilnym fron - cie walki o poprawę warunków leczenia, co dotyczyło zarówno pacjentów, jak i pra - cy lekarzy. Najważniejszym frontem była działalność naukowo-medyczna z wielkimi osiągnięciami, jak stworzenie od podstaw warszawskiej Kliniki Pediatrycznej, a także funkcja Dziekana wydziału medycznego, Prof. Mieczysław Michałowicz uczył swoich studentów, że lekarzowi obok wiedzy i umiejętności „niezbędne jest zaangażowanie społeczne w wykonywaniu zawodu-powinności”. Porównywał lekarzy do oficerów walczących o zdrowie narodu.