ProMedico Pismo Śląskiej Izby Lekarskiej w Katowicach październik 2021 nr 283

13 Pro Medico • październik 2021 Tylko dwie rzeczy są nieskończone: wszechświat oraz ludzka głupota, choć nie jestem pewien, co do tej pierwszej (Albert Einstein) To jak mamy z nimi rozmawiać? Prof. dr hab. n. med. Eugeniusz Józef Kucharz Jestem jednoznacznie przekonany do korzyści płynących ze szczepień i wydaje mi się, że znam mechanizmy odporności i biotechnologii wytwarzania szczepionek oraz możliwe ryzyko wystą- pienia działań niepożądanych, a mimo tego trudno mi udzielić krótkiej odpowiedzi na tytułowe pytanie. Zjawisko wrogiego nastawienia do szczepień nie jest nowe i jest bardzo złożone. Niestety, często ujawnia się ze złośliwą agresywnością, docierając do nas różnymi drogami przekazywania informacji. Zawiera w sobie liczne problemy szczegółowe. Zaliczam do nich: – błędne, a atrakcyjne teorie i poglądy na mechanizm wytwarzania, działania i skutki szczepień; – przekonania o „drugim dnie”, czyli tym, co„naprawdę stoi za szczepieniami”; – manipulowanie faktami i podawanie informacji niedających się sprawdzić; – upadek autorytetu świata nauki oraz propagowanie postaw antyszczepionko- wych przez niemające profesjonalnego przygotowania, a powszechnie znane osoby (celebrytów); – dążenie przez niektórych antyszcze- pionkowców do „zaistnienia w świado- mości publicznej” i pozyskania popu- larności (lub podbudowania gasnącej popularności uzyskanej inną drogą). Z praktycznego punktu widzenia war- to wstępnie oszacować interlokutora, w jakim obszarze należy podjąć z nim dyskusję. CZY NALEŻY ROZMAWIAĆ? Na pewno tak, chociaż dobrze jest wcze- śniej próbować ustalić, do jakiej grupy możemy zaliczyć rozmówcę – antysz- czepionkowca: (1) wahającego się lub szukającego wiedzy, (2) z góry zakłada- jącego, że on i tak wie najlepiej, oraz (3) walczącego czynnie ze szczepieniami. Dyskusja wymaga obopólnej zgody na rozmowę. Mogę się obawiać, że druga i trzecia kategoria antyszczepionkowców nie będzie chciała rzeczowo rozmawiać, przyjmując głoszone przez siebie bzdu- ry jako aksjomaty, czyli prawdy, których nie potrzeba udowadniać. Może jednak próbować i z nimi rozmawiać, a brak podjęcia rzeczowej dyskusji jest dowo- dem słabości ich postawy. Warto w różny sposób docierać do osób wahających się lub powtarzających bez właściwego zro- zumienia błędne poglądy, ale dających się nakłonić do rozmowy. Do najbardziej częstych tematów takich rozmów moż- na zaliczyć brak zrozumienia, czym jest szczepionka i co tak na prawdę podajemy w małej strzykawce. CZYM JEST, A CZYM NIE JEST SZCZEPIONKA Tutaj warto wyjaśniać, że mRNA lub biał- ka kolca wirusa nie są tworami żywymi. Nie są produktami zarodków ludzkich, nawet, jeżeli są wytwarzane przy pomocy linii komórkowych hodowanych in vitro. Można w tej kwestii, wesprzeć się oświad- czeniem Watykanu*. Co więcej, leki bio- logiczne, wytwarzane przez zmodyfi- kowane genetycznie linie komórkowe, są od ponad dwudziestu lat powszechnie stosowane w wielu działach medycyny klinicznej. Nie umiem sobie wyobrazić, jak można przekonywać, że szczepionka nie zawie- ra „chipu elektronicznego”, wprowadza- nego, aby nami sterować. Obawiam się jednak, że głoszący tę bzdurę nie podej- mują się racjonalnej dyskusji. Warto też wykazywać, że szczepienia i obecnie sto- sowane szczepionki nie są czymś nowym, a historia wielu już dekad sprawdziła je na ogromnych populacjach. Żaden inny lek nie był tak masowo przebada- ny. Ten argument może być pomocny w wykazaniu, że nie ma ukrytych (odle- głych) celów w szczepieniach, takich jak „wybijanie” części populacji świata. Drugim argumentem jest wykazanie błędnej interpretacji faktów podawanych przez antyszczepionkowców. Wystarczy taki pogląd: wczoraj w mieście X zaszcze- Warto wykazywać, że szczepienia i obecnie stosowa- ne szczepionki nie są czymś nowym, a historia wielu już dekad sprawdziła je na ogromnych populacjach. Żaden inny lek nie był tak masowo przebadany. Ten argument może być pomocny w wykazaniu, że nie ma ukrytych celów w szczepieniach, takich jak„wybi- janie” części populacji świata.