ProMedico Pismo Śląskiej Izby Lekarskiej w Katowicach wrzesień 2024 nr 312

Pro Medico wrzesień 2024 24 W poszukiwaniu historii Niepodważalnym faktem historycznym jest to, że pierwotną kolebką kadr śląskiej medycyny jest Zabrze. Od 1858 roku funkcjonuje zabrzański szpital kliniczny, który powstał na bazie szpitala Gór- nośląskiej Spółki Brackiej w Małym Zabrzu – dzielnicy miasta, które nazywało się potocznie Doro- tą, bo w tymmiejscu znajdowała się wieś o tej nazwie. Kolejna opoka medycyny XIX i XX wieku na Śląsku, w formie obiektów szpitalnych, rozpoczęła działalność także jako inwesty- cja Górnośląskiej Spółki Brackiej z Tarnow- skich Gór dopiero 40 lat później i obecnie jest szpitalem im. dra Andrzeja Mielęc- kiego przy ul. Francuskiej w Katowicach. Jednakże, gdy w 1948 roku powołano Aka- demię Lekarską w Rokitnicy podstawową bazę kliniczną stanowiły właśnie szpitale w Zabrzu. Część obiektów szpitala przy ulicy 3 Maja 13/15 została wpisana do reje- stru zabytków nieruchomych wojewódz- twa śląskiego. W latach 1986-87 przepro- wadzono w starych murach szpitala prace remontowe i modernizacyjne, dostosowu- jąc warunki hospitalizacji i pracy lekarzy do współczesnych wymogów. Pod koniec lat 90. podczas lekarskiego raportu w Klinice Chirurgii Klatki Piersio- wej ze strony młodych adiunktów (Andrzej Tyczyński, Mieczysław Dziedzic) padła pro- pozycja, aby nadać szpitalowi imię własne – patronem miał być profesor Stanisław Szyszko. Minęło kilka lat i dzięki dalszym staraniom lekarzy oraz ówczesnego dyrektora szpita- la – dr. Marka Krzyśkowa, który był zdecy- dowanym orędownikiem pomysłu – pro- pozycja została zrealizowana. Państwowe- mu Szpitalowi Klinicznemu nr 1 w Zabrzu nadano imię Profesora Stanisława Szyszko i odsłonięto pamiątkową tablicę, co odby- ło się 26 maja 2000 roku w obecności żony Profesora – Katarzyny z d. Bylickiej. Zagłębiając się w historię klinik przy ul. 3 Maja w Zabrzu i aby uzyskać nowe, unikalne materiały dotyczące pracy zawo- dowej patrona szpitala na zebranie Ośrod- ka Dokumentacji Historycznej zaproszono Maxymiliana Bylickiego z rodziny profe- sora, który przekazał izbie lekarskiej wiele osobistych dokumentów, a także filmy z wizyty profesorskiej w klinice z lat 70. ubiegłego wieku. Działalność Ośrodka Dokumentacji Histo- rycznej Śląskiej Izby Lekarskiej nie ogra- nicza się do gromadzenia dokumentów i artefaktów muzealnych, lecz polega też na bieżącym zdobywaniu i wykorzysta- niu otwartych źródeł informacji. Z punk- tu widzenia Ośrodka, odpowiedzialnego za ewidencjonowanie udokumentowa- nych naukowo faktów, ważnym proble- mem jest przemijająca dostępność i frag- mentaryczność źródeł, do których nale- żą m.in. wywiady, pamiętniki, publikacje i notatki prasowe. Przez kilka lat prowa- dzono w kręgach lekarsko-profesorskich poszukiwania maszynopisu pamiętnika prof. Szyszko, które zakończyły się suk- cesem. Pamiętnik „Ścieżką ku rozdrożom” napisany z literackim polotem stanowi rodowód kierowników wielu klinik i ocze- kuje na wydanie książkowe. Dr n. med. Mieczysław Dziedzic Ośrodek Dokumentacji Historycznej StanisławMieczysławSzyszko (1912-1990) rozpoczął pracęwŚląskiej Akademii Medycznej w roku 1950 w nowo powołanej Klinice Chirurgii wZabrzu kierowanej przez Józefa Gasińskiego, aw roku 1954 objął kierownictwo I Kliniki Chirurgii, którą rozwinął wdużą placówkę (275 łóżek) z oddziałami: chirurgii ogólnej, torako- i kardiochirurgii, chirurgii przewodu pokarmowego, chirurgii urazowej, chirurgii dziecięcej, urologii, neurochirurgii i chirurgii plastycznej; oddziały te dały następnie początek odrębnymklinikom specjalistycznym. (Na podstawie: Polski Słownik Biograficzny, tomL, str. 374–nota opracowana przez Dra Krzysztofa Brożka.) Fot. arhiwum