27 / 40
25
Pro Medico
•
wrzesień 2017
ciąg dalszy na str. 22
Sto lat temu, 4 czerwca 1917 r., w Bobrownikach nadWisłą uro-
dził się prof.Włodzimierz Fijałkowski, twórca polskiegomodelu
szkół rodzenia, promotor naturalnychmetodplanowania rodzi-
ny i psychologii prenatalnej.
Na zaproszenie OIL w Łodzi, w czerwcu br. prof. zw. dr hab. n. med.
Ryszard Poręba
przedstawił wykład
„Moja ocena miejsca prof. Wło-
dzimierza Fijałkowskiego w polskiej ginekologii i położnictwie”.
Poniż-
szy tekst nawiązuje do tej prezentacji.
PŁYNĄŁ PODPRĄD…
Prof. Włodzimierz Fijałkowski był jednym z moich nauczycieli, wspa-
niałympołożnikiem, ginekologiem, ale i wielkimhumanistą, etykiem
o pogłębionej wiedzy filozoficznej, psychologicznej, socjologicznej.
Miał ogromny szacunek do rodzącej kobiety i pokorę wobec cudu
narodzin, potrafił je znakomicie przekazać innym.
Co położnictwo zawdzięcza Profesorowi?
Wdużym skrócie:
– ekologię prokreacji, poprzez tzw. „
Scalony Program Prokreacji Eko-
logicznej”:
m.in. naturalne planowanie rodziny, naturalne karmienie
niemowląt, model rodziny oparty na tzw. zharmonizowanym dwu-
rodzicielstwie
– wdrożenie i propagowanie psychoprofilaktyki porodowej
– stworzenie polskiegomodelu szkoły rodzenia
– wdrożenie systemuMatka-Dziecko po porodzie (rooming -in)
– zainicjowanie porodów naturalnych i rodzinnych (szpitalnych
z udziałemojca dziecka – 1983 r.)
– założenie Sekcji Psychoprofilaktyki Porodowej PTG – Sekcji Psy-
chosomatycznej PTG (znany jest
psychagoiczny zespół koncentracji
– czynnego odprężenia – naturalnej odczuwalności wg Fijałkowskiego
,
czyli opracowanie schematu odczuć rodzącej przygotowanej psy-
choprofilaktycznie)
– był jednym z prekursorów rozwoju psychologii prenatalnej w Pol-
sce, ukazując piękno życia dziecka przed urodzeniem.
W1987 r. w Klinice Ginekologii i Położnictwa SUMwTychach wspól-
nie z prof. Fijałkowskimopracowaliśmy zwięzły poradnik:
Jak pomóc
żonie przy porodzie?
To był doskonały przykład polskiej szkoły rodze-
nia, kształtowaniamodelu rodziny, niwelowania luki wsprawowaniu
funkcji rodzicielskich.
Mistrz
Najnowsza terapia komórkami macierzystymi
Projekt Holocore
Katedra i Oddział Kliniczny Okulistyki Wydziału Lekarskiego z Oddziałem Lekar-
sko-Dentystycznym w Zabrzu, SUM w Katowicach, począwszy od 2015 r. jest
miejscem, w którym realizowany jest międzynarodowy projekt Holocore.
To jedyne takie miejsce w Polsce, ale
i w Europie Wschodniej, gdzie udostęp-
niono pacjentom okulistycznym najnow-
szą terapię komórkami macierzystymi.
Ideą tej inicjatywy jest zaoferowanie
pacjentom zamieszkałym w Unii Euro-
pejskiej pierwszego przeszczepu zawie-
rającego komórki macierzyste nabłonka
rogówki. Jest owocem siedmioletnich
starań o uzyskanie zgody Komisji Europej-
skiej i rejestrację nowego produktu ATMP
na rynku europejskim o nazwie Holoclar.
Zespół Katedry aktywnie uczestniczył
w badaniach naukowych nad tą metodą
leczenia, dlatego z tym większą satys-
fakcją może pochwalić się zaproszeniem
do udziału w tym badaniu. To także doce-
nienie naszych osiągnięć w tej trudnej
gałęzi okulistyki, które zostały zauważone
przez europejskich naukowców tworzą-
cych ten projekt.
Holoclar to produkt ATMP, czyli tzw.
zaawansowanej terapii medycznej, stoso-
wany w leczeniu niewydolności komórek
macierzystych nabłonka rogówki poprzez
zastosowanie hodowanego, autologicz-
nego nabłonka rogówki zawierającego
komórki macierzyste. Obecnie ciągle trwa
rekrutacja pacjentów po oparzeniach
powierzchni oka z co najmniej dwoma
kwadrantami rogówki zajętymi przez
nieprawidłową tkankę – łuszczkę spojów-
kową, powodującą zaburzenia widzenia
i dyskomfort. Nasza grupa uczestniczą-
cych w badaniu pacjentów zwiększyła się
już do dziewięciu. W niej znajduje się tak-
że pierwsze w UE dziecko zakwalifikowa-
ne do leczenia tą metodą. 4 i 11 kwietnia
oraz 8 czerwca przeprowadzono pierwsze
cztery przeszczepy hodowanego nabłon-
ka, a kolejne trzy planowane są we wrze-
okulistyka
autorytety
fot.: Z archiwum autora
Profesor Fijałkowski był też mistrzem słowa. Kilkadziesiąt lat współ-
pracował z czasopismem dla matek „Twoje Dziecko”. Napisał kilkaset
artykułów oraz 26 książek, najbardziej chyba znana to„
Szkoła rodze-
nia”
z 1976 r. i kolejne jej wydania, do których miałem zaszczyt napi-
sać kilka rozdziałów. Naszą bliską współpracę, trwającą 30 lat, ujmo-
waliśmy maksymą
„razemmożemy więcej...”
Publikacje Profesora znał
i cenił św. Jan Paweł II, podkreślając towystosowanymna uroczystość
pogrzebową osobistym listem.
Prof. Fijałkowski uczestniczył w pracach wielu towarzystw nauko-
wych, krajowych i międzynarodowych, m.in. Polskiego Towarzystwa
Ginekologicznego, Polskiego Towarzystwa Lekarskiego, Polskiego
Towarzystwa Psychologicznego, Międzynarodowego Towarzystwa
Naukowego Psychologii Prenatalnej. Od maja 1994 r. był członkiem
Papieskiej Akademii Życia (Pro Vita). Jego życiowym credo były sło-
wa: „
Płynę pod prąd, bo tylko tak mogę budować cywilizację życia”
Po śmierci Profesora 15 lutego 2003 r. (zmarł po krótkiej i ciężkiej cho-
robie), w kilku miastach Polski jego imieniem zostały nazwane ulice,
szkoły rodzenia, poradnie...
prof. zw. dr hab. n.med. RyszardPoręba
Profesor Ryszard Poręba (po prawej) ze swoimMistrzem.